Przyrodo, witaj!  - klasa IV

"W domu i okolicy"

Wymagania na poszczególne oceny

 

Ocena

dopuszczająca

Uczeń:

dostateczna

Uczeń:

dobra

Uczeń:

bardzo dobra

Uczeń:

Dział 1 – Przyroda i ja

§  wymienia przykłady zagadnień jakimi zajmuje się przyroda,

§  wymienia źródła wiedzy o przyrodzie,

§  nazywa przyrządy służące do obserwacji przyrody,

§  nazywa zmysły człowieka,

§  wymienia cechy dobrego przyrodnika,

§  wskazuje właściwą kolejność czynności wykonywanych podczas dnia.

§  zadaje pytania do problemów związanych z nauką przyrody,

§  uzasadnia, że człowiek jest elementem przyrody,

§  określa rolę mapy, planu i kompasu  w planowaniu wycieczki,

§  określa znaczenie poszczególnych zmysłów w poznawaniu przyrody,

§  wyjaśnia, co to znaczy dobowy rytm człowieka.

§  wyjaśnia, co to jest przyroda,

§  wyszukuje problemy badawcze z tekstu, zdjęcia, obserwowanego zjawiska,

§  wskazuje możliwości wykorzystania lupy, lornetki, mikroskopu podczas obserwacji przyrodniczych,

§  wymienia etapy przygotowania i prowadzenia doświadczenia,

§  uzasadnia, dlaczego

§  przyrodnik jest cierpliwy, systematyczny i rzetelny,

§  wyciąga wnioski dotyczące poprawności swojego rozkładu czynności w ciągu dnia.

§  dokonuje syntetycznego opisu zagadnień związanych z przyrodą,

§  uzasadnia, dlaczego samodzielnie przeprowadzona obserwacja i doświadczenie jest dobry źródłem wiedzy o przyrodzie,

§  podaje przykłady doświadczeń i proponuje ich przebieg,

§  uzasadnia, dlaczego jego rozkład dnia jest prawidłowy lub nieprawidłowy.

 

Dział 2 – Moja szkoła

§  wymienia cechy charakterystyczne krajobrazu wokół szkoły,

§  podaje przykłady aktywnego wypoczynku,

§  podaje przykłady zachowania się członków zespołu po wygranym i przegranym meczu,

§  wymienia nazwy zwierząt hodowanych w pracowni przyrodniczej,

§  podaje przykłady ssaków, ptaków, ryb,

§  wymienia sytuacje i czynniki dobrze wpływające na samopoczucie w szkole,

§  rozpoznaje właściwe warunki do nauki,

§  wymienia cechy dobrego ucznia,

§  wskazuje sposoby postępowania w wypadku trudności w nauce,

§  podaje przykłady poprawnego zachowania się w różnych sytuacjach.

§  wymienia rodzaje gier zespołowych,

§  uzasadnia, dlaczego bibliotekę szkolną warto odwiedzać,

§  nazywa rośliny występujące w pracowni przyrodniczej,

§  wskazuje różne źródła informacji o roślinach i zwierzętach,

§  podaje przykłady pomocy osobie niepełnosprawnej,

§  wskazuje podstawowe zasady uczenia się.

§  wymienia czynniki ułatwiające naukę,

§  podaje poprawny rozkład dnia ucznia klasy czwartej,

§  wskazuje sposoby uczenia się przyrody.

§  określa rolę sekretariatu szkoły oraz dyrektora szkoły w funkcjonowaniu szkoły,

§  określa znaczenie ruchu dla organizmu,

§  podaje przykłady ulubionych zespołów i zawodników sportowych,

§  podaje cechy charakterystyczne ssaków, ptaków i ryb,

§  omawia na wybranym przykładzie obowiązki opiekuna hodowli szkolnej,

§  wskazuje problemy, jakie miałaby osoba poruszająca się w szkole na wózku,

§  wskazuje cechy osoby powszechnie lubianej,

§  wyjaśnia, dlaczego warto się uczyć i zdobywać nowe umiejętności,

§  wskazuje najczęstsze przyczyny niepowodzeń szkolnych.

 

§  podaje przykład ulubionego miejsca w szkole i uzasadnia swój wybór,

§  wyjaśnia stwierdzenie: trzeba umieć przegrywać,

§  wyjaśnia, jaką funkcję spełniają hodowle szkolne,

§  wymienia rodzaje zachowań przyjaznych w stosunku do innych osób.

§  wyjaśnia co oznaczają określenia: pozytywne nastawienie do nauki, własna chęć poznania, systematyczność,

§  wskazuje cechy dobrej szkoły,

§  uzasadnia, dlaczego planowanie zajęć w ciągu dnia, tygodnia  ma wpływ na wyniki w nauce.

 

Dział 3  – Mój dom

omawia zasady dbałości o zwierzęta i rośliny doniczkowe,

§  wskazuje zagrożenia wynikające z obecności myszy, szczurów, much i komarów w domu,

§  podaje przykłady substancji w każdym ze stanów skupienia,

§  wymienia właściwości (fizyczne) wody ciepłej i wody wrzącej,

§  podaje przykłady zjawisk fizycznych i przemian chemicznych,

§  opisuje wygląd zepsutej żywności.

§  wymienia poznane sposoby konserwacji żywności,

§  wymienia podstawowe zasady prawidłowego odżywiania się,

§  wyjaśnia pojęcie mieszaniny,

§  podaje przykłady mieszanin,

§  podaje przykłady z życia codziennego ukazujące wodę w poszczególnych stanach skupienia,

§  wymienia substancje mieszające i nie mieszające się z wodą.

§  odróżnia środki o właściwościach drażniących i żrących.

§  wymienia różne źródła informacji o wybranych zwierzętach.

§  przesadza i sadzi rośliny doniczkowe,

§  podaje przyczyny, z powodu których gryzonie, owady i pajęczaki zamieszkują ludzkie siedziby,

§  prezentuje za pomocą modelu budowę drobinową gazów, cieczy i ciał stałych.

§  wymienia różnice między parowaniem i wrzeniem,

§  odróżnia zjawiska fizyczne od przemian chemicznych zachodzących w codziennym życiu,

§  podaje przykłady żywności konserwowanej danym sposobem,

§  wskazuje pokarmy szczególnie bogate w wybrane składniki pokarmowe,

§  wyjaśnia co nazywamy roztworem,

§  proponuje doświadczenie udowadniające, że każdy roztwór ma ograniczoną ilość substancji, jaką można w nim rozpuścić,

§  wymienia nazwy zjawisk towarzyszących zmianom stanów skupienia wody,

§  podaje przykłady środków zawierających detergenty.

§  uzasadnia, dlaczego nie wszystkie zwierzęta można trzymać w domu,

§  uzasadnia, dlaczego trzeba roślinę doniczkową przesadzać i nawozić,

§  uzasadnia, dlaczego przed kupnem zwierzęcia lub rośliny należy poznać ich wymagania, pochodzenie, środowisko,

§  uzasadnia konieczność współpracy wszystkich mieszkańców budynku w eliminowaniu niepożądanych zwierząt,

§  wymienia co najmniej po trzy właściwości lodu, wody i pary wodnej,

§  wymienia nazwy warzyw, które należy ugotować przed spożyciem,

§  wyjaśnia przyczyny psucia się żywności,

§  określa znaczenie dla organizmu poszczególnych składników pokarmowych

§  wyjaśnia, co to jest roztwór nasycony

§  wyjaśnia, od czego zależy szybkość parowania.

§  uzasadnia, dlaczego nie każde zwierzę jest bezpieczne dla ludzi,

§  korzysta z różnych źródeł informacji o wybranej roślinie doniczkowej.

§  proponuje konkretne rozwiązania problemu niebezpiecznych i uciążliwych zwierząt we własnym miejscu zamieszkania,

§  uzasadnia na modelu, dlaczego gazy są ściśliwe, ciecze bardzo mało, ciała stałe nie,

§  podaje przykłady produktów, z których można zrobić sałatkę i surówkę,

§  definiuje zjawisko fizyczne i przemianę chemiczną,

§  wyjaśnia, na czym polegają poznane metody konserwacji żywności,

§  uzasadnia, dlaczego rosnący organizm potrzebuje pokarmów bogatych w białko.

§  podaje jeden sposób rozpuszczenia substancji stałej w roztworze wcześniej nasyconym,

§  uzasadnia, dlaczego mieszanina wody z lodem ma temperaturę 0 oC.

§  przedstawia mechanizm działania detergentów.

Dział 4 – Moja pomoc w domu

§  wymienia nazwy odnawialnych i nieodnawialnych źródeł energii,

§  wymienia nazwy urządzeń elektrycznych stosowanych w domach,

§  podaje podstawowe zasady bezpieczeństwa obowiązujące podczas korzystania z urządzeń elektrycznych.

§  wskazuje ewentualne zagrożenia występujące w kuchni, łazience, pokoju,

§  opisuje sposoby ustrzeżenia się przed zagrożeniami w domu i szkole,

§  omawia podstawowe zasady bezpieczeństwa podczas korzystania z urządzeń elektrycznych.

§  podaje stałe wydatki, jakie musi ponieść w każdym miesiącu jego rodzina

§  wskazuje możliwości zmniejszenia wydatków w budżecie domowym.

§  podaje przykłady źródeł energii wykorzystywanych dawniej i obecnie,

§  nazywa rodzaj ogrzewania we własnym domu i szkole,

§  określa miejsce podłączenia i sposób użytkowania przykładowego urządzenia elektrycznego,

§  wskazuje miejsca w szkole, w których należy zachować szczególną ostrożność,

§  wyjaśnia znaczenie dokonywania systematycznych opłat wynikających z utrzymania domu,

§  określa znaczenie planowania wydatków domowych.

§  wyjaśnia znaczenie ukrytej roli promocji i reklam produktów.

§  opisuje obieg powietrza w wietrzonym pomieszczeniu

§  opisuje zasadę działania przykładowego urządzenia elektrycznego,

§  uzasadnia, dlaczego w niektórych miejscach w szkole i w domu należy zachować szczególną ostrożność,

§  podaje przykłady zachowań podczas wypadku w domu i szkole,

§  ocenia wysokość wydatków domowych w poszczególnych grupach.,

§  wskazuje korzyści lub ich brak dla wybranych przecenionych produktów.

§  uzasadnia konieczność coraz większego wykorzystywania odnawialnych źródeł energii.

§  wskazuje zależność między oszczędzaniem energii a wyczerpaniem się zasobów naturalnych,

§  prezentuje na wybranym przykładzie zasadę działania prostego urządzenia elektrycznego,

§  wymienia podstawowe zasady postępowania w razie wypadku w domu i szkole.

§   uzasadnia potrzebę ograniczenia własnych wydatków,

§  podaje argumenty, z których powodu dane produkty zostały przecenione.

Dział 5 – Moje podwórko

§  wymienia cechy krajobrazu wiejskiego i miejskiego,

§  podaje nazwy zwierząt gospodarskich,

§  podaje przykłady dużych miast Polski,

§  wymienia zalety i wady życia w dużym mieście,

§  nazywa sytuacje szczególnie niebezpieczne dla życia i zdrowia ludzi,

§  wskazuje poprawne zachowanie się w wypadku znalezienia niewybuchu i niewypału,

§  wyjaśnia, jak się należy zachować w czasie pożaru,

§  określa podstawowe zasady poruszania się po drogach,

§  wymienia podstawowe zwroty grzecznościowe.

§  wskazuje mocne i słabe strony mieszkania na wsi  i w mieście,

§  wyjaśnia, dlaczego duże miasta rozrastają się,

§  wskazuje sytuacje szczególnie niebezpieczne dla życia i zdrowia ludzi, zarówno w mieście, jak i na wsi.

§  podaje przykłady sytuacji, w których używa się zwrotów grzecznościowych.

§  wyjaśnia, jakie prace wykonuje się na polu,

§  określa znaczenie zwierząt gospodarskich dla człowieka,

§  wyjaśnia znaczenie określenia: zwarta zabudowa,

§  podaje przykłady miejsc w najbliższej okolicy szczególnie niebezpiecznych i uzasadnia swoje stanowisko.

 

§  analizuje trudności i kłopoty ludzi mieszkających na wsi,

§  wyjaśnia znaczenie wyrazu: smog,

§  omawia, jak powinien się zachować pieszy poruszający się po drodze o zmierzchu,

§  uzasadnia, dlaczego zwroty grzecznościowe ułatwiają kontakty między ludźmi.

 

Dział 6 – Przed wyprawą w teren

§  podaje przykłady świadczące o  zmianach położenia Słońca na niebie,

§  wymienia cechy pogody charakterystyczne dla danej pory roku,

§  charakteryzuje sposób ubierania się w danej porze roku.

§  określa wpływ Słońca na porę roku i porę dnia,

§  wymienia składniki pogody,

§  nazywa urządzenia, które służą do pomiaru składników pogody,

§  wymienia składniki pogody omawiane w prognozie pogody

§  wyjaśnia znaczenie prognozy pogody dla planowania zajęć i ubioru przez ludzi

§  wymienia zjawiska atmosferyczne występujące w Polsce.

§  określa stan skupienia i właściwości powietrza,

§  omawia rolę tlenu zawartego w powietrzu,

§  określa warunki niezbędne do powstania tęczy,

§  wymienia barwy tęczy (korzystając z wierszyka),

§  podaje zasady zachowania się w czasie burzy,

§  opisuje sposób zabezpieczania budynków przed skutkami uderzeń pioruna,

§  opisuje zjawiska parowania i skraplania, topnienia i krzepnięcia wody,

§  określa długość dnia (czas od wschodu do zachodu Słońca),

§  wymienia daty rozpoczynające kalendarzowe pory roku.

§  wyjaśnia, jakie znaczenie ma prognoza pogody dla życia ludzi,

§  rysuje znaki synoptyczne poszczególnych składników pogody

§  opisuje cechy wybranych zjawisk atmosferycznych

§  określa warunki, w jakich można obserwować tęczę.

§  podaje skład powietrza.

§  podaje przykłady znaczenia barw w przyrodzie,

§  proponuje prosty sposób elektryzowania ciała,

§  wyjaśnia, skąd się bierze para wodna w powietrzu,

§  omawia krążenie wody w przyrodzie,

§  opisuje zjawiska atmosferyczne,

§  interpretuje mapę pogody.

§  charakteryzuje widnokrąg w mieście i na wsi,

§  analizuje zależność między długością cienia a wysokością Słońca nad widnokręgiem,

§  rysuje drogę Słońca nad widnokręgiem w różnych porach roku,

§  wyjaśnia zależność długości dnia od długości drogi Słońca nad widnokręgiem,

§  określa wpływ poszczególnych składników pogody na zachowania ludzi

§  interpretuje mapy synoptyczne określając znaczenie poszczególnych znaków.

§  rozpoznaje i nazywa zjawisko atmosferyczne na podstawie opisu.

§  wyjaśnia pojęcie ciśnienie atmosferyczne.

§  proponuje doświadczenie wykazujące, że światło białe nie jest jednorodne,

§  wyjaśnia od czego zależy barwa przedmiotu,

§  wyjaśnia przyczynę występowania ładunków elektrycznych w chmurach, omawia, kiedy dochodzi do wyładowania atmosferycznego

§  omawia proces powstawania chmur i opadów,

§  omawia zależność między wielkością widnokręgu a wysokością, na jakiej się znajduje obserwator,

§  przewiduje przyrodnicze konsekwencje opóźnienia lub przyspieszenia termicznej pory roku

§  podaje jednostki, w których mierzy się poszczególne składniki pogody,

§  prezentuje za pomocą znaków synoptycznych podaną tekstem prognozę pogody.

§  opisuje zjawiska atmosferyczne nie występujące w Polsce na podstawie wybranych źródeł informacji,

§  omawia zjawisko powstawania wiatru.

§  wyjaśnia zjawisko powstawania tęczy,

§  opisuje historię wynalezienia piorunochronu,

§  wyjaśnia zjawiska przemian stanu skupienia wody,

§  wyjaśnia, jakie jest znaczenie krążenia wody w przyrodzie.

Dział 7 – Wycieczki po okolicy

§  wyjaśnia, kiedy jest potrzebna znajomość kierunków świata,

§  wyznacza kierunki świata za pomocą gnomonu i Słońca

§  wyjaśnia, do czego jest potrzebna skala przy rysowaniu planów,

§  odczytuje z legendy, w jakiej skali jest wykonany plan

§  rozpoznaje mapę topograficzną spośród innych map,

§  odczytuje na mapie topograficznej, gdzie znajduje się np. las, szkoła, kościół itp.

§   wymienia formy terenu,

§  wskazuje, które z form są wklęsłe, a które wypukłe,

§  wymienia czynniki działające na powierzchnię Ziemi

§  podaje przykłady wód płynących i stojących,

§  podaje przykłady zbiorników sztucznych i naturalnych.

§  wskazuje dwie różnice między środowiskiem wodnym i lądowym,

§  rozpoznaje pospolite zwierzęta i rośliny wodne,

§  wskazuje znaczenie gleby dla roślin, zwierząt i człowieka,

§  wymienia organizmy żyjące w glebie,

§  nazywa części liścia

§  rozpoznaje pospolite drzewa, krzewy i rośliny zielne oraz zwierzęta występujące w najbliższej okolicy,

§  wymienia formy ochrony przyrody stosowane w Polsce,

§  wyjaśnia co oznacza skrót LOP,

§  podaje możliwości ochrony przyrody przez ucznia klasy 4.,

§  podaje sposoby wyznaczania kierunków głównych w terenie,

§  wymienia formy ukształtowania powierzchni,

§  rozpoznaje pospolite rośliny i zwierzęta wodne i lądowe.

§  posługuje się kompasem przy wyznaczaniu kierunków.

§  podaje przykłady zastosowania planów,

§  rysuje proste plany w skali 1:1, 1:10, 1:100.

§  określa kierunki świata na mapie topograficznej.

§  rozpoznaje w terenie lub na ilustracjach formy terenu,

§  podaje proste przykłady działalności wiatru,

§  podaje przykłady działalności wody,

§  charakteryzuje wygląd jeziora „starego” i „młodego”,

§  wymienia jedną cechę charakterystyczną dla rzeki : płynącej w biegu górnym, środkowym i dolnym,

§  omawia przystosowania ryby do życia w wodzie korzystając z okazu naturalnego lub rysunku,

§  określa znaczenie warstwy próchnicznej dla żyzności gleby,

§  określa rolę dżdżownic w podnoszeniu żyzności gleby,

§  wskazuje pień i korona drzewa,

§  podaje nazwy parków narodowych położonych najbliżej miejsca zamieszkania,

§  omawia podstawowe zasady zachowania się na terenie parku narodowego,

§  wskazuje zastosowania planu i mapy,

§  rozpoznaje proste znaki topograficzne,

§  wymienia formy ochrony przyrody stosowane w Polsce.

§  opisuje kierunki świata na róży kierunków,

§  określa kierunki świata w terenie,

§  rysuje obiekty w podanych skalach,

§  przelicza skale: liniowe, mianowane i liczbowe.

§  analizuje mapy topograficzne pod względem ilości zabudowań i innych elementów,

§  oblicza rzeczywiste odległości przedstawione na mapie topograficznej,

§  wskazuje i nazywa elementy pagórka,

§  rozpoznaje zbocze strome i łagodne,

§  przewiduje ujemne skutki bardzo silnych wiatrów oraz powodzi,

§  określa, jaka działalność wiatru i wody jest budująca, a jaka niszcząca.

§  rozpoznaje na podstawie fotografii lub ilustracji bieg rzeki,

§  podaje przykłady zróżnicowania miejsc występowania i trybów życia roślin i zwierząt wodnych,

§  wymienia trzy rodzaje gleb i podaje różnice między nimi,

§  uzasadnia, dlaczego dżdżownice zasługują na ochronę,

§  podaje argumenty przeciwko wypalaniu traw,

§  podaje przykłady bylin występujących w okolicy,

§  podaje przykłady rezerwatów i pomników przyrody,

§  określa  zadania szkolnego koła LOP,

§  wyjaśnia, co to znaczy zorientować plan, mapę,

§  oblicza odległości rzeczywiste korzystając ze skali.

§  omawia sposoby wyznaczania kierunków w sytuacji, gdy nie ma przyrządów i Słońca,

§   szacuje na podstawie skali planu, czy zmieści się on na kartce papieru,

§   wyciąga wnioski dotyczące zależności zastosowanej skali i wielkości obiektu.

§  wyznacza zgodnie z opisem na mapie topograficznej trasę wędrówki,

§  charakteryzuje poszczególne formy terenu,

§  rozpoznaje na fotografiach lub filmie procesy budujące i niszczące powierzchnię Ziemi oraz je nazywa,

§  rozpoznaje formy terenu na fotografiach i odnosi je do odpowiednich procesów działających na powierzchnię Ziemi

§  charakteryzuje działalność rzeki w biegu górnym, środkowym i dolnym,

§  określa, czym jest plankton i jakie jest jego znaczenie.

§  wyjaśnia, jak powstała gleba,

§  wyjaśnia co to są byliny,

§  uzasadnia, dlaczego ochrona przyrody ma w Polsce długą tradycję,

§  wskazuje miejsca w okolicy zasługujące na ochronę, uzasadnia wybór,

§  rozpoznaje formy ukształtowania powierzchni na podstawie opisu, ilustracji,

§  omawia formy ochrony przyrody.

Dział 8 – Obserwacja życia w lesie, na łące, na polu i w sadzie

§  wymienia funkcje lasu,

§  podaje podstawowe zasady zachowania się w lesie,

§  wymienia warstwy roślinności w lesie,

§  wymienia nazwy roślinożerców, mięsożerców i wszystkożerców,

§  podaje przykłady prostych łańcuchów pokarmowych występujących w lesie,

§  odróżnia trawy od innych roślin zielnych,

§  wymienia zwierzęta wypasane w Polsce,

§  wskazuje produkty znane z życia codziennego, pochodzące od wypasanych zwierząt,

§  określa cel tworzenia pól uprawnych,

§  rozpoznaje zboża uprawiane w Polsce,

§  wymienia produkty otrzymywane z ziemniaków i buraków cukrowych,

§  wymienia rośliny, z których mamy włókno i olej,

§  wyjaśnia pojęcie sad,

§  wyjaśnia, jaka jest rola pszczół w powstawaniu owoców,

§  rozpoznaje wybrane gatunki roślin towarzyszących człowiekowi,

§  uzasadnia, dlaczego nie wolno próbować nieznanych roślin,

§  wymienia cechy gospodarstwa: tradycyjnego, nowoczesnego i ekologicznego,

§  wskazuje przykłady pozytywnej i negatywnej działalności człowieka w najbliższej okolicy,

§  odróżnia odpady spożywcze i nieorganiczne,

§  segreguje odpady na papier, szkło, tworzywa sztuczne,

§  podaje sposoby oszczędzania wody i energii w gospodarstwie domowym,

§  uzasadnia potrzebę segregacji śmieci,

§  wskazuje podobieństwa i różnice między lasem, sadem, łąką i polem uprawnym,

§  wymienia i rozpoznaje wybrane gatunki roślin i zwierząt występujące w różnych środowiskach.

 

§  określa co to jest las,

§  podaje znaczenie tablic informacyjnych umieszczanych przy wejściu do lasu,

§  podaje przykłady roślin tworzących poszczególne warstwy w lesie,

§  wyjaśnia, dlaczego rośliny są nazywane producentami pokarmu,

§  wyjaśnia na wybranych przykładach, czym się odżywiają roślinożercy, mięsożercy i wszystkożercy,

§  rozpoznaje kilka gatunków pospolitych kolorowo kwitnących roślin łąkowych,

§  wymienia korzyści czerpane z łąk przez człowieka,

§  określa, co to jest pastwisko,

§  uzasadnia szkodliwość wypalania łąk,

§  wymienia produkty otrzymywane z poszczególnych zbóż,

§  podaje przykłady roślin warzywnych i przyprawowych,

§  wymienia drzewa i krzewy uprawiane w  sadach,

§  wskazuje i nazwa części kwiatu,

§  podaje przykłady środowisk życia roślin stworzonych przez człowieka,

§  wskazuje wady i zalety różnych sposobów gospodarowania (gospodarstwo tradycyjne, nowoczesne, ekologiczne),

§  wyjaśnia pojęcie: degradacja środowiska przyrodniczego,

§  podaje przykłady działalności człowieka, które wpłynęły na degradację środowiska przyrodniczego,

§  wymienia odpady pochodzące z gospodarstwa domowego,

§  wymienia rodzaje odpadów nadających się do przetworzenia,

§  uzasadnia konieczność oszczędzania wody i energii,

§  omawia znaczenie lasów, łąk, sadów i pól uprawnych dla człowieka.

§  wyjaśnia różnice między lasem iglastym, liściastym i mieszanym,

§  omawia wpływ poszczególnych warstw lasu na temperaturę powietrza, wilgotność i nasłonecznienie występujące w lesie,

§  wskazuje przystosowania roślinożercy, mięsożercy i wszystkożercy do zdobywania i pobierania pokarmu,

§  wymienia cechy charakterystyczne łąk,

§  podaje cechy charakterystyczne traw,

§  omawia zabiegi prowadzone na łąkach przez człowieka,

§  wymienia główne zabiegi prowadzone przez człowieka na polu i uzasadnia ich znaczenie,

§  omawia wykorzystanie przez człowieka różnych rodzajów roślin,

§  określa funkcje poszczególnych części kwiatu,

§  przedstawia zmiany, zachodzące w kwiatach po ich zapyleniu,

§  podaje przykłady leczniczego wykorzystania roślin,

§  wyjaśnia, dlaczego leki (w szczególności zawierające wyciągi z roślin) należy zażywać pod kontrolą lekarza,

§  ocenia, czy jego gospodarstwo / gospodarstwo jego rodziny lub w okolicy/ mogłoby zostać przekształcone w ekologiczne i co w tym celu należałoby uczynić,

§  wskazuje sposoby zapobiegania niszczeniu środowiska,

§  podaje przykłady wyrobów pochodzących z recyklingu,

§  rozpoznaje po oznakowaniu opakowania nadające się do recyklingu,

§  analizuje swoje codzienne działania pod kątem wpływu na środowisko,

§  omawia różnorodność oddziaływań człowieka na środowisko i ich efekty.

 

§  wyjaśnia znaczenie pojęć: buczyna, bór, las mieszany,

§  uzasadnia, dlaczego rośliny runa leśnego kwitną wczesną wiosną,

§  wyjaśnia znaczenie ściółki leśnej dla życia w lesie,

§  uzasadnia, dlaczego roślina zielona jest zawsze pierwszym ogniwem w łańcuchu pokarmowym,

§  rozróżnia rośliny zielne i zdrewniałe i uzasadnia taki podział,

§  wyjaśnia, na czym polega rola bakterii żyjących w brodawkach korzeni roślin motylkowych,

§  wyjaśnia, czym różnią się zboża jare i ozime,

§  definiuje pojęcie rośliny przemysłowe,

§  wyjaśnia, w jaki sposób zwierzęta pomagają ludziom w walce z owadami szkodnikami,

§  wyjaśnia, na czym polega jednostronność pojęcia szkodnik,

§  wyjaśnia, na czym polega jednostronność pojęcia chwasty,

§  uzasadnia, dlaczego rozwój rolnictwa ekologicznego może być szansą rozwoju dla wielu gospodarstw w Polsce,

§  przewiduje skutki niszczenia środowiska naturalnego przez ludzi,

§  wymienia źródła zanieczyszczeń gleby, wody i powietrza,

§  podaje przykłady zanieczyszczeń pochodzących z danego źródła,

§  wymienia i podejmuje działania pro-ekologiczne.